Te iwi o Datoga
Ko te iwi Datoga he iwi nomadic agro-pastoral nomadic Nilotic-speaking iwi, e noho ana i te takiwa o Roto Eyasi i te raki o Tanzania i te Rift Valley me nga rohe o Manyara me Singida o te raki-pokapū o Tanzania e tata ana ki Maunga Hanang me te roto o Basotu. Datoga, also known as Tatoga Aore ra tei faahitihia no te faaohiparaa i te ta‘o Swahili Mang’ati, na te Maasai ïa i tapao na ratou e “te enemi faaturahia” te auraa.
He tangata mohio ratou ki nga mahi ahuwhenua me nga mahi mahi, neke atu i te 10 nga hapuu. Ko tana hapu pai rawa atu ko te Pastoral Barabaig, e noho ana i te nuinga o nga whenua puia ki te raki e karapotia ana e Maunga Hanang, he maunga tapu ki te Barabaig.
TE ORA O DATOGA
Ko nga Datoga's, na roto i te tae o o ratou kakahu, ka whakakotahi ki to ratau taiao me te kakahu oneone tae parauri whero, nga kakahu hiako papaki whero, te miro, nga poroporo, me nga tahei. Ko tetahi atu ahurea me o raatau ahuatanga e wehe ke ana i era atu iwi ko ta ratou moko whakapaipai huri noa i o ratou kanohi he tauira porowhita.
Ka kai ratou i te kikokiko, te paru kau, te huna ngako, te waiu, te haona, te toto, me nga uaua mo nga take mahi me nga tikanga, he rite ki te Maasai. I whirinaki ratou ki nga hua miraka me te heke i nga wa e hiahia ana a ratou kau ki te nuku mo nga mahi whangai, penei i te hunga noho hepara o mua. Kua noho ratou ki te noho ahuwhenua, te whakatipu kanga, te pini, me te rai ki runga i nga piihi whenua iti. He uaua to ratau oranga i te mea kei te noho ratou ki nga waahi ahua maroke he iti te wai, he maha tonu te paru. He maha nga wahine, a kua whakaritea a raua wahine kia rite ki te tikanga i marena ai raua. Ko nga hoa marena me o waho o te hapu.
Ko te kaunihera o nga kaumatua te mana whakahaere me te mana. Ka taea e nga kaumatua te whiu i nga whaina me nga kanga, engari ko te pehanga tahi te ahua o te whakahaere hapori. I nga wa kawa, ka whakaaro nga tane he inu tapu te pia honi.
Ka whakaaro nga Tanzanians ki te Raraunga hei iwi whakamuri. He ātete ki te kura ōkawa, ā, tata ki te 5% noa iho o te Datoga e mōhio ana ki te reo Swahili, te reo ā-motu o Tanzania. 1% anake o te taupori e matatau ana ki te pukapuka. He kino o raatau tikanga horoi, he nui te mate o nga kohungahunga. He iti noa o raatau taunekeneke me o raatau hoa tata, he hononga uaua ki a raatau, a, i te mea ka kaha ake to ratou noho mokemoke i Tanzania e enei ahuatanga.
MOHIOTIA MO
Ko te iwi o Datoga te iwi tawhito rawa atu i Tanzania (ko etahi atu iwi pera i nga Maasai me nga Bushmen e kii ana i tenei rongonui). I te nuinga o te wa e mohiotia ana mo te pupuri i a raatau ano, he iwi whakakake me nga toa taikaha e mohiotia ana mo to ratou kaha puku. He tohunga ratou, e mohiotia ana hoki mo o ratou pukenga parakimete, mahi pirepire, poroporo parahi, me tahei, me te tuku pere pere ki te iwi o Hadzabe. Ahakoa e mohio ana ratou ki te whangai koati, kaihe, hipi, me te whangai heihei, ko nga kau te tino kararehe o te kainga.
