Awọn ẹya Tanzania

Orile-ede Tanzania ni a mọ fun oniruuru aṣa lọpọlọpọ, pẹlu diẹ sii ju awọn ẹgbẹ ati awọn ẹya ọtọtọ 100 lọ. Pupọ julọ awọn ẹya Tanzania wa lati orisun Bantu, eyiti o duro fun bii 95% ti olugbe orilẹ-ede naa.

Awọn ẹya iyokù ni awọn agbọrọsọ Nilotic ati ọdẹ abinibi ati awọn arọmọdọmọ apejo. Oṣuwọn kekere ti awọn ara ilu Tanzania wa lati Larubawa ati Indian ayalu, okeene ni etikun awọn ẹkun ni, Dar Es Salaam ati Zanzibar.

itan Akopọ

Itan awọn ẹya ni Tanzania le ṣe itopase pada si ọdọ awọn agbo ode-ọdẹ ti o sọ Khoisan, ti a ro pe wọn jẹ awọn olugbe akọkọ ti Tanzania. Láti ọ̀pọ̀ ọgọ́rùn-ún ọdún sẹ́yìn, ìgbì àwọn ẹ̀yà tó yàtọ̀ síra ṣí lọ sí ẹkùn ìpínlẹ̀ náà, ní pàtàkì jù lọ àwọn tó ń sọ èdè Bantu láti Ìwọ̀ Oòrùn àti Àárín Gbùngbùn Áfíríkà. Wọn ṣe agbekalẹ iṣẹ-irin ati awọn ọgbọn iṣẹ-ogbin tuntun, ti o ni ipa ni pataki ala-ilẹ ti ẹya ẹya ni awujọ Tanzania.

Awọn ẹya olokiki ni Tanzania

Ni Tanzania, awọn ẹya tun wa ti o ngbe ni aṣa, pupọ julọ ni awọn abule. Ni awọn agbegbe ilu (ṣugbọn tun diẹ ninu awọn aaye miiran), ọpọlọpọ awọn ẹya ni o dapọ, ati pe eniyan n gbe igbesi aye igbalode diẹ sii. Wọn tun ṣe idanimọ bi apakan ti ẹya wọn, ṣugbọn ngbe ni awọn ile deede, ni awọn agbegbe ti o dapọ pẹlu awọn ẹya ati awọn ẹsin miiran.

Awọn ẹya pataki ni Tanzania pẹlu:

Sukuma naa

Awọn Sukuma jẹ ẹya ti o tobi julọ ni Tanzania, ti ngbe ni awọn ẹkun ariwa iwọ-oorun ti orilẹ-ede, nipataki laarin awọn agbegbe iṣakoso ti Mwanza ati Shinyanga. Àwọn Sukuma kan tún ń gbé ní Tabora, Dodoma, àti Singida.

Paapọ pẹlu Chagga, wọn jẹ awọn ẹya ti o lagbara julọ ati ti o ni ipa julọ ni iṣowo ati iṣelu, papọ pẹlu awọn ọmọ India ati Arab.

Lakoko ti awọn iwe itan ti o ni opin ti wa nipa Sukuma, a gbagbọ pe awọn baba wọn wa lati awọn olugbe Bantu ti o wa ni Iwọ-oorun Afirika. Iṣilọ wọn si ipo lọwọlọwọ wọn ni Tanzania waye ni awọn ọgọrun ọdun.

Nínú ìtàn, àwọn oníṣẹ́ àgbẹ̀, àwọn Sukuma, máa ń gbin irúgbìn ní pàtàkì, wọ́n sì ń ṣe iṣẹ́ àgbẹ̀ kéékèèké. Wọn mọ fun ijó wọn, 'Bugobogobo', ijó ejo, ohun pataki laarin ọpọlọpọ awọn ilana ti oogun ati ti ẹmí.

Nyamwezi na

Ní Ìwọ̀ Oòrùn Tanzania, ẹ̀yà Nyamwezi dúró gẹ́gẹ́ bí ẹ̀yà ẹlẹ́ẹ̀kejì tó tóbi lẹ́yìn Sukuma. Orúkọ wọn, Nyamwezi, túmọ̀ sí “àwọn ènìyàn òṣùpá,” ànímọ́ kan tó jẹ́rìí sí àṣà àtọwọ́dọ́wọ́ wọn ti ìgbàanì ti ìjọsìn òṣùpá.

A gbagbọ pe awọn eniyan Nyamwezi gbe ni iwọ-oorun-aringbungbun Tanzania ni ọrundun 17th. Ẹya naa ni awọn ijọba pupọ ni ibẹrẹ ọrundun 19th, bii Unyanyembe, Ulyankhulu, ati Urambo.

Unyanyembe ṣe pataki ni pataki bi o ṣe nṣakoso Tabora, ilu iṣowo pataki kan, ati pe o ni ibatan pẹkipẹki pẹlu awọn Larubawa ti Zanzibar. Ni gbogbo itan-akọọlẹ wọn, awọn eniyan Nyamwezi ṣe iṣowo ti o jinna ati iṣawari.

Ni awujọ Nyamwezi ti aṣa, awọn ẹmi baba ṣe ipa pataki ninu igbesi aye ojoojumọ. Awọn baba-nla ni a gbagbọ pe wọn ni agbara lati ni ipa lori awọn alãye ni rere tabi odi, ati pe awọn aṣa ati awọn ọna isin oniruuru ni ifọkansi lati tu awọn ẹmi wọnyi loju.

Awọn Chagga

Awọn Chagga, ti a tun mọ ni Wachaga ni Swahili, jẹ ẹya Bantu ti o wa lati Ẹkun Kilimanjaro ti Tanzania.

Wọn ṣe aṣoju ẹgbẹ kẹta ti o tobi julọ ni orilẹ-ede naa. Awọn Chagga ni a ṣeto ni aṣa si awọn ipinlẹ ọba-alaṣẹ ti o wa lori awọn oke ti Oke Kilimanjaro ṣaaju imunisin.

Agbegbe yii, itan-akọọlẹ ti a mọ si Chaggaland tabi Uchaggani ni Swahili, ṣe akojọpọ akojọpọ awọn ijọba Bantu ti o wa ṣaaju ijọba amunisin.

Awọn Chagga ni itan aṣa ọlọrọ ti o samisi nipasẹ awọn alaṣẹ ibile agbegbe ti a mọ ni 'Mangi.' Wọn n gbe ni awọn ile-ile ti a npe ni Kihamba, eyiti o jẹ awọn aaye idile ti idile ti o ti kọja nipasẹ awọn iran.

Awọn Chagga jẹ ẹya alagbara, ati Arusha / Moshi jẹ agbegbe ti o lagbara. Diẹ ninu awọn eniyan tun n gbe ni aṣa, ṣugbọn ọpọlọpọ tun ti kọ awọn ile ẹlẹwa, igbalode.

Awọn Maasai

Ni ilodi si, Maasai (ati awọn ẹya miiran bi Hadzabe) tun n gbe ni aṣa julọ. Kódà nígbà tí wọ́n bá dé ìlú náà, wọ́n máa ń wọ aṣọ ìbílẹ̀ wọn, wọ́n máa ń ṣọ̀kan, wọ́n sì máa ń sọ èdè wọn.

A gbagbọ pe awọn eniyan Maasai ni awọn gbongbo wọn ni afonifoji Nile ni Ariwa Afirika. Ni ayika ọrundun 15th, wọn bẹrẹ lati lọ si Gusu, nikẹhin de Kenya ati Tanzania loni. Ni opin awọn ọgọrun ọdun 17th ati 18th, awọn Maasai wa ni ipo giga wọn, ti o jẹ gaba lori pupọ julọ awọn oju-ilẹ ti Ila-oorun Afirika.

Ti ṣe akiyesi fun awọn aṣa ati imura iyasọtọ wọn, ẹya naa n ṣetọju igbesi aye alarinkiri kan, ni pataki ti o dale lori agbo ẹran-ọsin.

Awọn Maasai ni irọrun jẹ idanimọ pẹlu koodu imura wọn (Shuka), awọn ohun-ọṣọ ikẹkẹlẹ, ati iṣe iyalẹnu ti iyipada ara, bii lilu eti ati nina.

Iṣẹlẹ aṣa pataki kan ni ayẹyẹ ifilọlẹ jagunjagun, ti a mọ si 'Eunoto,' nibiti awọn ọdọ Maasai ti yipada si agba, ti o fun wọn ni awọn ojuse tuntun laarin ẹya naa.

Awọn Hehe

Ẹya Hehe, ti a mọ fun isọdọtun rẹ ati awọn aṣa jagunjagun, jẹ gaba lori Ẹkun Iringa ni aarin-guusu Tanzania.

Ni itan-akọọlẹ, awọn Hehe ni a ṣẹda lati ọpọlọpọ awọn agbegbe agbalagba ni ọrundun 19th, ni iṣọkan labẹ aṣaaju olokiki wọn, Oloye Mkwawa. Isokan yii jẹ akọkọ lati koju awọn irokeke ita, paapaa lati ọdọ awọn oniṣowo ẹrú ati awọn ileto ilu Yuroopu.

Ẹya yii ti ohun-ini aṣa wọn jẹ akiyesi ati ranti paapaa loni.

Lawujọ ati ti ọrọ-aje, awọn eniyan Hehe ṣe pataki ni iṣẹ-ogbin ati ti ẹran-ọsin.

Gogo naa

Ẹ̀yà Gogo ní ẹ̀yà Central Bantu kan tí ń gbé ní ẹkùn Dodoma ní àárín gbùngbùn Tanzania. Wọn jẹ apakan ti awọn eniyan Bantu ti o gbooro ti wọn lọ kaakiri Afirika ni nkan bii 2,000 si 3,000 ọdun sẹyin.

Awọn eniyan Gogo yatọ ati ki o larinrin bi itan-akọọlẹ wọn. Wọ́n mọ̀ wọ́n fún orin ìbílẹ̀ wọn, tí wọ́n ní àwọn ohun èlò ìbílẹ̀ bíi Zeze (ohun èlò olókùn méjì kan), oríṣiríṣi ìlù, àti Ndono tí kò lẹ́gbẹ́, ohun èlò olókùn kan ṣoṣo tí wọ́n ṣe látinú calabash.

Awọn Haya

Ti ngbe ni agbegbe Kagera nitosi awọn eti okun ti adagun Victoria, awọn eniyan Haya ni itan-akọọlẹ aṣa lọpọlọpọ.

Wọ́n tún mọ̀ sí Wahaya ní èdè Swahili, wọ́n gbà pé ó ti wá látinú àwùjọ àwọn oníṣẹ́ àgbẹ̀ tí wọ́n ń lo irin tí wọ́n gbòòrò sí i láwọn ibi tó yàtọ̀ síra nílẹ̀ Áfíríkà. Eyi jẹ ohun ti o dun pupọ nitori awọn eniyan Iron Age wọnyi ti pọn ọjọ iwaju ti yoo yorisi awọn eniyan Haya ti a mọ loni.

 Awọn amoye gbagbọ pe wọn bẹrẹ iṣelọpọ irin, tabi irin lile, niwọn igba ti 2000 ọdun sẹyin. Eyi tumọ si pe awọn eniyan ibẹrẹ wọnyi ti ṣe awari awọn ọna ọgbọn lati dapọ awọn irin lati ṣe wọn ṣaaju ọpọlọpọ awọn miiran ni agbaye.

Ẹ̀yà Haya ni a mọ̀ fún iṣẹ́ àkànṣe rẹ̀, tí ó ní àwọn ilé àyíká ńláńlá tí wọ́n fi ẹrẹ̀ ṣe àti pákó tí wọ́n ń pè ní mushing.

The Makonde

Ti ipilẹṣẹ lati Mozambique, ẹya Makonde gbe ni apa gusu ti Tanzania, paapaa agbegbe Mtwara.

Awọn eniyan Makonde jẹ olokiki agbaye fun awọn ọgbọn wọn ni iṣẹ-igi ati iṣẹ-ọnà inira lori igi ebony, ti o ṣe afihan eniyan ati awọn fọọmu ẹranko ati awọn ege áljẹbrà.

Ẹya naa ni eto ti idile matrilineal, pẹlu pataki pataki ti a fi fun ẹgbẹ obinrin ti idile. Makonde naa tun ni ayẹyẹ ifilọlẹ ọdọọdun kan, ti a mọ si Nguvumali, nibiti awọn ọdọmọkunrin ati awọn ọmọbirin ti yipada si agba agba, ti samisi nipasẹ awọn ẹkọ ibile ati awọn ilana isamisi.

Pare naa

Ngbe ni Ariwa-Ila-oorun Tanzania, ẹya Pare ti pin si awọn ẹgbẹ-ẹgbẹ meji - Asu ati Chasu. Awọn oke-nla Pare pese agbegbe pipe fun igbesi aye ogbin wọn, ti a ṣe akiyesi fun dida ogede, awọn ẹwa, agbado, ati kofi.

Awọn eniyan Pare ni eto awujọ alailẹgbẹ kan ti o ni awọn eto imulo kekere ti ominira, ọkọọkan jẹ olori nipasẹ alaṣẹ ajogun kan, ti n ṣe afihan idiju ti ajo oselu wọn.

Ifojusi aṣa ti o ṣe pataki ni ijó Ijanja, iṣẹ ibile ti o ṣafikun awọn agbeka rhythmic ati awọn ohun ti o ṣẹda iwo didan.

Awọn Makua

Botilẹjẹpe o jẹ pataki julọ ni Mozambique, ẹya Makua tun ni wiwa akude ni Tanzania, pataki ni agbegbe Mtwara.

Ilana ti awujọ wọn jẹ baba-nla ti aṣa, pẹlu tcnu pataki lori idile akọ. Ni aṣa, ẹya Makua ni a mọ fun wiwun rẹ, pẹlu awọn ọkunrin ti o ṣẹda awọn maati ati awọn agbọn obinrin.

Wọn tun jẹ olokiki daradara fun orin ati ijó wọn, ti n ṣakojọpọ awọn rhythm ti o nipọn ati awọn orin aladun sinu awọn iṣere wọn.

Awọn Zaramo

Ẹya Zaramo, ti a mọ fun awujọ matrilineal ti o lagbara, ni pataki julọ ngbe agbegbe eti okun ti Tanzania, ti o wa ni ayika ilu nla ti Tanzania, Dar es Salaam. Awọn eniyan Zaramo ṣe adaṣe idapọ ti awọn ẹsin ibile ati Islam, eyiti o ti gbilẹ ni agbegbe yii lati ọdun 18th.

Gẹ́gẹ́ bí àgbẹ̀ àti apẹja, àwọn Zaramo máa ń gbin àwọn ohun ọ̀gbìn pàtàkì bíi àgbàdo, ìrẹsì, ẹ̀wà, àti gbaguda. Yàtọ̀ sí iṣẹ́ àgbẹ̀, ẹ̀yà náà jáfáfá nínú iṣẹ́ ọnà àti iṣẹ́ ọnà.

Awọn ikosile iṣẹ ọna wọn pẹlu ikoko ati fifi igi. Wọ́n tún máa ń ṣe irú ijó kan tí wọ́n ń pè ní Mdundiko.

Awọn Zigua

Awọn eniyan Zigua, ti o wa ni agbegbe Tanga ti Tanzania, jẹ ẹya eya ti o ni awọn iṣẹ-ogbin ti o lagbara, ti o n ṣe iresi, jero, gbaguda, ati ipeja deede ni awọn agbegbe etikun.

Ni itan-akọọlẹ, awọn eniyan Zigua ṣe ipa pataki ninu iṣowo jijinna ni ọna awọn ipa-ọna ọkọ ayọkẹlẹ laarin etikun Ila-oorun Afirika ati Adagun Tanganyika.

Ninu aṣa Zigua, ijó ati orin mu aaye pataki kan ninu awọn aṣa ati awọn ayẹyẹ ibile wọn. Ọkan iru iṣẹlẹ ni ijó "Ukala", ti o jẹ ijó ọdẹ. Lilo awọn ohun elo bii awọn ilu ati awọn rattles, awọn oṣere ṣe itara awọn olugbo wọn nipasẹ apapọ awọn ohun orin rhythmic ati awọn orin.

Hadza ati Sandawe

Awọn ẹya Hadza ati Sandawe, ti a kà si awọn ẹya abinibi ni Tanzania, tẹsiwaju lati gbe igbesi aye ode-odè. Wọn ṣe akiyesi fun awọn ede 'titẹ' alailẹgbẹ wọn, pinpin awọn ẹya ara ẹrọ ede ti o jọra pẹlu awọn ede Khoisan ti awọn eniyan San pato ti Gusu Afirika sọ.

Iraqw

Ti a ya sọtọ ni awọn oke giga ti o dara ti Ariwa Central Tanzania, ẹya Iraqw ti ṣetọju ede Cushitic pato rẹ, ahọn ti o yatọ si awọn ede Bantu, Nilotic, ati awọn ede Khoisan ti Tanzania. Awọn Iraqw jẹ awọn onimọ-ogbin ni akọkọ, ni jijẹ oye wọn nipa ile olora ti agbegbe lati ṣe agbero ọpọlọpọ awọn irugbin.

Ẹya ara ilu Tanzania kọọkan n fun orilẹ-ede naa pọ pẹlu aṣa alailẹgbẹ rẹ, itan-akọọlẹ, ati awọn abuda awujọ. Papọ, wọn ṣe apẹẹrẹ oniruuru ọlọrọ ti Tanzania nfunni, ti n ṣe atunwi ojulowo tapestry Afirika ti awọn aṣa ẹya ti kii ṣe iwalaaye lasan ṣugbọn ti n dagba laarin awọn agbegbe agbegbe ti orilẹ-ede Ila-oorun Afirika yii.